सुमन्तमण्डलः 
१२/१०/२०२५, ८:२९:३९ पू (12/10/2025, 8:29:39 AM)
भारविकविना विरचितं कीरातार्जुनीयं संस्कृतमहाकाव्येषु एकम् अतिविख्यातं काव्यम्। अस्य महाकाव्यस्य मुख्यविषयः अर्जुनस्य तपः, तस्य दिव्यास्त्रलाभाय महादेवस्य आराधना, तदनन्तरं भगवतः शंकरस्य कीरातरूपेण आगमनम् इति प्रसिद्धः प्रसङ्गः। भारविः अस्मिन् काव्ये शब्दालङ्काराणां, अर्थगौरवस्य, वाकसौष्ठवस्य च समन्वयशक्तिं अद्भुतरूपेण प्रकटयति। कठोरसंस्कृतप्रयोगः, गम्भीरार्थबहुलता, दीर्घसमासबद्धवाक्यानि च कीरातार्जुनीयम् इति ग्रन्थं काव्यविदां मनसि विशेषमाधुर्यं जनयन्ति।
पर्वतेषु अर्जुनस्य दारुणतपसः वर्णनं, देव-दानव-राक्षसाणाम् आश्चर्यकरदृश्यक्रमं कीरातार्जुनयोः युद्धस्य महती प्रगल्भता, अन्ते महादेवस्य प्रसादेन पाशुपतास्त्रलाभः—एते सर्वे प्रसङ्गाः अस्य काव्यस्य तेजोमयमूलाधाराः। भारविकाव्ये केवलं युद्धवर्णनं न, अपि तु धैर्यं, तपोबलम्, विनयः, देवताभक्तिः, पुरुषार्थस्य महत्त्वं च गूढतया उपनिबद्धम् अस्ति।
एवं कीरातार्जुनीयं केवलं काव्यकौशलस्य सर्वोच्चप्रदर्शनं न, किंतु संस्कृतसाहित्ये बलं, भक्तिः, तपः, चरित्रमाहात्म्यं च प्रतिपादयन् कालजयी महाकाव्यश्रेण्याम् एकं अमूल्यरत्नम् इव प्रतिष्ठितम्।
#कीरातार्जुनीयम् #संस्कृतम् #SanskritEpic #महाकाव्यम् #भारविः
२६ 
५७.७ सह. 
3 comments
Akash upraity
१२/१०/२०२५, १०:२८:१४ पू (12/10/2025, 10:28:14 AM)
सुन्दर लेखन है |
1 replies
Pooja Prasad
१२/१०/२०२५, १०:५५:०३ पू (12/10/2025, 10:55:03 AM)
Namo namah
Ashutosh Samal
१२/१०/२०२५, १०:५४:३४ पू (12/10/2025, 10:54:34 AM)
अतिसुन्दरम्
आकाश कुमार | Akash Kumar
१२/१०/२०२५, ३:५७:०९ अ (12/10/2025, 3:57:09 PM)
सुन्दरम्!
